Najpiękniejsza para PRL-u? Film "Ucieczka na srebrny glob" trafia do kin!
Oprac.: Sylwia Pyzik
Młody, niezwykle obiecujący reżyser, asystent Andrzeja Wajdy, czyli Andrzej Żuławski oraz równie utalentowana, słynąca ze świetnego stylu i magnetycznej osobowości aktorka Małgorzata Braunek. Na przełomie lat 60. i 70. oczy wszystkich były skierowane właśnie na nich. On do Warszawy z Paryża przyjechał jednym z pierwszych z naszym kraju Porsche. Między innymi o ich miłości opowiada film "Ucieczka na srebrny glob" Kuby Mikurdy, który od 12 listopada można zobaczyć w kinach w całym kraju.
Kadr z filmu "Na srebrnym globie" reż. Andrzej Żuławski 1987 Studio Filmowe KADR/ Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnychmateriały prasowe
Wydawało się, że cały świat stoi przed nimi otworem. W 1971 roku na świat przychodzi Xawery, a Małgorzata Braunek, która w ciąży zagrała jeszcze w filmie "Diabeł" Żuławskiego, już wie, że dla sztuki jej mąż jest w stanie zrobić wszystko, co ją poważnie niepokoi. Kiedy ówczesne władze zobaczyły niezwykle okrutny i brutalny film, postanowiły zmusić obiecującego reżysera do wyjazdu z Polski. Pod stolikiem w kawiarni dostał paszport i polecenie, żeby do końca kolejnego dnia opuścił granice kraju. Przymusowa, kilkuletnia emigracja stała się początkiem końca małżeństwa. W rozpaczy po odejściu żony, Żuławski rzucił się w wir pracy nad filmem "Na srebrnym globie", który mógł wyprzedzić swoim powstaniem "Gwiezdne Wojny" i stać się pierwszą europejską superprodukcją science-fiction.
Jest koniec lat 60. Pracuję jako asystent Kuby Morgensterna przy serialu „Kolumbowie”. Pył, kurz, wszyscy jesteśmy usmarowani. Nagle patrzę i myślę, czy to fatamorgana? Widzę nieprawdopodobne zjawisko, czyli najpiękniejszą parę PRL-u. Andrzej Żuławski i Małgosia Braunek. Zwiewni, pięknie, kolorowo ubrani, młodzi. On arcyprzystojny a ona arcypiękna. W tej kurzawce, w tym pocie, w tym wszystkim, nagle wszyscy zamilkliśmy. Oni weszli, zrobili wrażenie i po pięciu minutach ich już nie było
Andrzej Żuławski East News
W 2009 r. Braunek zagrała w serialu telewizyjnym "Dom nad rozlewiskiem" na podstawie powieści Małgorzaty Kalicińskiej. Produkcja zdobyła sympatię widzów i w kolejnych sezonach realizowano jej kontynuacje.materiały prasowe
Na początku lat 80. Braunek przerwała karierę aktorską. Na ekrany powróciła dopiero pod koniec lat 90. - od tamtej pory występowała m.in. w serialach telewizyjnych "13 posterunek" i "Glina". W 2005 r. zagrała w filmie fabularnym "Tulipany" Jacka Borcucha, będącym opowieścią o przyjaźni trzech 60-latków, którzy wreszcie znajdują czas, by przyjrzeć się swojemu życiu i zastanowić się, jak wykorzystać dany im jeszcze czas. Braunek zagrała tam wspólnie z m.in. Janem Nowickim.
W kontrowersyjnej "Trzeciej części nocy" Andrzeja Żuławskiego zagrała wspólnie z Leszkiem Teleszyńskim.materiały prasowe
W horrorze "Lokis. Rękopis profesora Wittembacha" Janusza Majewskiegomateriały prasowe
W scenie z "Wniebowstąpienia" Jana Rybkowskiegomateriały prasowe
W filmie "Gra" Jerzego Kawaleriowiczamateriały prasowe
Jedna z pierwszych kreacji. W "Żywocie Mateusza" Witolda Leszczyńskiego.materiały prasowe
Na dużym ekranie zadebiutowała już w czasie studiów, w filmie "Skok" Kazimierza Kutza z 1967 r., w którym występowali również Daniel Olbrychski i Marian Opania.materiały prasowe
W słynnym "Polowaniu na muchy" Andrzeja Wajdy na podstawie scenariusza Janusza Głowackiego, gdzie zagrała studentkę polonistyki - Irenę. "Zagrała dziewczynę modliszkę, niszczącą, piękną, uwodzicielską, ze złowrogim uśmiechem. Tak chcę ją zapamiętać" - powiedział pisarz na wieść o śmierci artystki.
Z Danielem Olbrychskim w nominowanym do Oscara w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny "Potopie".materiały prasowe
"Ucieczka na srebrny glob": Historia pełna zwrotów akcji
O losach pełnego dramatycznych zwrotów akcji życia Andrzeja Żuławskiego, małżeństwie z Braunek, ale przede wszystkich, o jednej z największych tajemnic polskiego kina, czyli filmie "Na srebrnym globie", opowiada najnowszy projekt Kuby Mikurdy, obsypany nagrodami na tegorocznym festiwalu Millennium Docs Against Gravity - "Ucieczka na srebrny glob".
We wtorek 9 listopada w warszawskiej Kinotece odbyła się uroczysta premiera filmu z udziałem ekipy oraz wybitnych gości.
Ta opowieść o powstawaniu przełomowego arcydzieła otrzymała Nagrodę Nos Chopina dla najlepszego filmu o muzyce i sztuce, Nagrodę Stowarzyszenia Kin Studyjnych w Konkursie Polskim oraz Nagrodę Smakjam za Najlepszą Produkcję w Konkursie Polskim dla Darii Maślony.
Mikurda poszukuje odpowiedzi, dlaczego władze kinematografii PRL wstrzymały produkcję na dwa tygodnie przed zakończeniem zdjęć? Czy zdecydowały o tym względy ekonomiczne, polityczne, artystyczne czy osobiste? Pozostał film-legenda, który nadal inspiruje filmowców z całego świata.
Film Kuby Mikurdy "Ucieczka na srebrny glob" od 12 listopada w polskich kinach.
Kadr z filmu “Ucieczka na srebrny glob” reż. Andrzej Żuławski 1987)Studio Filmowe KADR/ Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnychmateriały prasowe
Plakat promujący film "Ucieczka na srebrny glob" materiały dystrybutora
Małgorzata Braunek INPLUS/East NewsEast News
W sierpniu 2015 roku premierę miał ostatni film Żuławskiego - "Kosmos" - ekranizacja powieści Witolda Gombrowicza. Artysta otrzymał za niego nagrodę dla najlepszego reżysera na festiwalu filmowym w Locarno. "Kosmos" nazwany został "thrillerem egzystencjalnym".
Andrzej Żuławski, zmarł 17 lutego 2016 roku. Miał 75 lat.
Na zdjęciu Victória Guerra i Clémentine Pons w filmie "Kosmos"materiały prasowe
Pierwszym głośnym filmem Żuławskiego była "Trzecia część nocy" z 1971 roku, w którym główne role zagrali Małgorzata Braunek (do 1976 roku żona reżysera) i Leszek Teleszyński, a autorem zdjęć był Witold Sobociński. W "Trzeciej części nocy", z akcją osadzoną w czasie II wojny światowej, tematyka okupacyjna jest tłem dla rozważań o uniwersalnych problemach: miłości, wierności, odwadze i śmierci.
Na zdjęciu: Małgorzata Braunek w filmie "Trzecia część nocy"materiały prasowe
Zdarzało się, że doprowadzał aktorki do łez. Pisano, że na planie był wobec nich bezwzględny. Oskarżano go o pornografię i pełne przemocy sceny erotyczne. Wszystko to miało służyć realizacji artystycznej wizji reżysera. Filmowy świat cenił jego artyzm i niezależność.
"Wykreował świat, w którym panuje apokalipsa. Świat w stanie widowiskowego, malowniczego rozkładu, dekadenckiego łamania wszelkich norm etycznych, świat zaczadzony złem" - napisano niegdyś o jego twórczości na łamach magazynu "Film".
Na zdjęciu: Andrzej Żuławski w 2008 rokuAgencja FORUM
W 1989 roku odbyła się polska premiera filmu s-f "Na srebrnym globie", o grupie badaczy kosmosu, którzy opuszczają Ziemię w poszukiwaniu wolności i szczęścia. Żuławski pracował nad nim przez 12 lat (produkcję filmu blokowały władze PRL). Scenariusz oparł na powieści swojego stryjecznego dziadka, pisarza Jerzego Żuławskiego.
Na zdjęciu: Andrzej Żuławski na planie filmu "Na srebrnym globie" na krakowskim Kazimierzu (1978)Tomek SikoraAgencja FORUM
Kolejnymi filmami Żuławskiego były "Kobieta publiczna" (1984, Francja) i "Narwana miłość" (1985, Francja). Oba filmy były luźnymi adaptacjami powieści Fiodora Dostojewskiego. Pierwsza nawiązywała do "Biesów", druga do "Idioty".
Na zdjęciu: Valerie Kaprisky i Francis Huster w filmie "Kobieta publiczna"Collection ChristophelEast News
W "Opętaniu" z 1981 roku - dramacie psychologicznym z cechami horroru, uważanym przez wielu krytyków za najlepszy film Żuławskiego - główne role zagrali Isabelle Adjani i Sam Neill. Adjani otrzymała za tę kreację Nagrodę Jury w Cannes dla najlepszej aktorki.
Na zdjęciu: Isabelle Adjani w filmie "Opętanie"Collection ChristophelEast News
"Szamanka" była filmowym powrotem Żuławskiego do Polski. Film, zrealizowany na podstawie scenariusza Manueli Gretkowskiej, od początku wzbudzał wiele kontrowersji, głównie za względu na odważne sceny erotyczne. Najwięcej emocji wywołała scena zjedzenia mózgu przez Włoszkę (Iwona Petry) swemu kochankowi Michałowi (Bogusław Linda). Andrzeja Żuławskiego oskarżano o pornografię, sadystyczne operowanie przemocą, brak klasy i przekroczenie wszelkich zasad dobrego smaku.
Na zdjęciu: Bogusław Linda i Iwona Petry w filmie "Szamanka"Collection ChristophelEast News
Żuławski ma też w dorobku filmy, realizowane za granicą: "Borys Godunow" (1989), "Moje noce są piękniejsze niż twoje dni" (1989) czy opowiadająca o Fryderyku Chopinie "Błękitna nuta" (1990), w której w głównej roli wystąpił wybitny polski pianista Janusz Olejniczak.
Na zdjęciu: Janusz Olejniczak i Sophie Marceau w filmie "Błękitna nuta"Collection ChristophelEast News
W 2000 roku Żuławski nakręcił "Wierność" - oryginalną adaptację powieści Marii de La Fayette "Księżna de Clèves", będącej jednym z największych arcydzieł literatury francuskiej XVII wieku. Główną rolę zagrała Sophie Marceau, a Żuławski uwspółcześnił XVII-historię. Zamiast dworu francuskiego, pojawił się kanadyjski wydawca bulwarowego dziennika, redaktorzy, fotoreporterzy i dziennikarze.
Na zdjęciu: Sophie Marceau i Pascal Greggory w filmie "Wierność"Collection ChristophelEast News
W 1972 roku Żuławski zrealizował film grozy "Diabeł", który cenzura zatrzymała aż na 16 lat (premiera odbyła się dopiero w 1988 roku). Następny film, "Najważniejsze to kochać" (1975), twórca nakręcił już poza Polską. Była to wspólna produkcja RFN, Francji i Włoch, a wystąpili w niej Romy Schneider i Klaus Kinski.
Na zdjęciu: Romy Schneider i Fabio Testi w filmie "Najważniejsze to kochać"Collection ChristophelEast News
Andrzej Żuławski urodził się 22 listopada 1940 roku we Lwowie. Szkołę średnią skończył we Francji. Studiował na wydziale reżyserii wyższej szkoły filmowej IDHEC w Paryżu.
Na początku swojej filmowej kariery Andrzej Żuławski był asystentem i drugim reżyserem u Andrzeja Wajdy - na planach jego filmów "Samson" (1961, na zdjęciu), "Miłość dwudziestolatków" (1962) i "Popioły" (1965).AKPA
Więcej newsów o filmach, gwiazdach i programach telewizyjnych, ekskluzywne wywiady i kulisy najgorętszych premier znajdziecie na naszym Facebooku Interia Film.
